Szafir jest bardzo twardym minerałem z gromady tlenków. Niebieska odmiana korundu, posiada barwę lazurowego nieba. Jest minerałem rzadkim, wysoko cenionym, poszukiwanym ze względu na swoją atrakcyjność. Wykorzystywany często przy produkcji drogiej biżuterii, oprawiany w złotą i srebrną biżuterię, jak również złote obrączki, kolie, zawieszki oraz bransoletki.

Szafir znany był i ceniony już od czasów cywilizacji Inków, w Indiach na Cejlonie, zachwycali się i podziwiali go Egipcjanie i Hebrajczycy. Przypisywano mu moc leczniczą, szczególnie w niedoli, jego błękitną barwę porównywano do morskiej toni oraz głębi kobiecych oczu.

Biżuterią z szafirami często obdarowywane są Panie o niebieskim kolorze oczu, który dodatkowo poskreśla ich subtelną urodę. Szafirowi przypisywane są również cechy do których należą mądrość oraz rozwaga, w związku z tym pierścionki zaręczynowe, złota czy srebrna biżuteria z szafirem jest bardzo wysoko ceniona oraz  wybierana szczególnie przez zakochanych, chcących aby ich związek był zarówno mocny jak i partnerski. Biżuteria z szafirem polecana jest także dla ludzi wytrwałych,  pomaga oczyścić myśli, przypisuje się jej również wiele dodatkowych pozytywnych cech.

Ze względu na ograniczone zasoby naturalne, szafir wytwarza się także syntetycznie i wykorzystuje się w jubilerstwie przy wyrobie złotej i srebrnej biżuterii, która niestety nie różni się od wyrobów z naturalnymi kamieniami. Mimo, ze nazwa szafir swoje pochodzenie zawdzięcza greckiemu słowu, które oznacza niebieski, spotka się szafiry w różnych barwach:
-szafir biały,
-szafir bezbarwny zwany leukoszafirem,
-szafir zielony zwany szmaragdem wschodnim,
-szafir jasnoniebieski zwany akwamarynem wschodnim,
-szafir jasnoróżowy,
-szafir w odcieniu czerwonawym,
-szafir fioletowy zwany ametystem wschodnim
-szafir pomarańczowoczerwony tzw. hiacynt
-szafir purpurowy
-szafir fioletowo niebieski tzw.. szafir kaszmirski
-szafir szary,
-szafir brunatny,
-szafir czarny.

Barwę powodują domieszki żelaza, tytanu, magnezu, wanadu, chromu. Niektóre odmiany szafiru wykazują pleochroizm – wielobarwność, a nawet luminescencję.

Znane są również odmiany dwubarwne np. szafir arbuzowy, także takie które wykazują asteryzm – zjawisko optyczne, które powoduje powstanie smug, są to smugi światła posiadające kształt gwiazdy, należy do nich szafir gwiaździsty. Niektóre z odmian szafiru mogą wykazywać pleochroizm, czyli wielobarwność, również luminescencję.
Największy i najsłynniejszy szafir to Gwiazda Indii o masie 536 kt. Szafiry występują na Sri Lance, Kambodży, w Indiach, Australii, Tajlandii, Tanzanii, USA, Rosji, RPA, Nmibii, Kolumbii, Birmie.

Symbolika

Szafir dla europejczyków jest symbolem nieba, opiekunem czystości, symbolem dziewictwa, prawdy, oraz dobrego zdrowia w Indiach symbolem przyjaźni, wsparcia i bezinteresowności. W hebrajskiej kulturze szafir jest symbolem sprawiedliwości. Ten wspaniały klejnot znany był już w starożytnej Grecji i Rzymie, uważany był za święty symbol Zeusa (Jowisza), dlatego tylko kapłani mogli nosić pierścienie z szafirem na palcu wskazującym, był on boskim symbolem tylko dla wybranych.

Występowanie

Szczególnie cenne są kamienie pochodzące z Birmy (obecnie Myanmar) z Kaszmiru (Indie) oraz Tajlandii. Szafiry pochodzące z Cejlonu (Sri Lanka) mają bardzo ładny kolor niebieski, ale są niżej cenione niż minerały pochodzące z Birmy czy Indii. Często można spotkać szafiry australijskie, których mają barwę ciemnoniebieską, ale z zielonkawym odcieniem. Niebieską odmianę szafirów spotkać można również w Tanzanii, Brazylii, Afryce, a nawet w Stanach Zjednoczonych. Znane są metody przetwarzania szafirów naturalnych w celu wyeliminowania niektórych wad. Wytwarza są również szafiry syntetyczne z związku z ograniczonymi zasobami tego minerału.

Szafir niebieski

Najbardziej znanym i najcenniejszym gatunkiem szafiru jest odmiana niebieska, występuje również w różnorodnych kolorach.  Minerał ten charakteryzuje się dużą twardością i wysokim połyskiem. Niebieska odmiana jest najbardziej ceniona i wartościowa. Szafir jest bardzo piękny, co sprawia że jest bardzo atrakcyjnym i najważniejszym minerałem pośród rodziny kamieni szlachetnych oraz bardzo ceniony w jubilerstwie a co za tym idzie chętnie wykorzystywany jako ozdoba pierścionków zaręczynowych, także obrączek ślubnych, kolczyków, zawieszek, kolii czy zegarków.